PIT 2026 — jak rozliczyć podatek i jakie ulgi przysługują

Rozliczenie PIT za 2025 rok, składane w 2026 roku, nie musi być skomplikowane — o ile wiemy, jakich terminów pilnować, które formularze wypełnić i z jakich ulg możemy skorzystać. W praktyce większość podatników kwalifikuje się do jednej lub kilku preferencji podatkowych, a ich przeoczenie oznacza realną nadpłatę na rzecz urzędu skarbowego. Sprawdzamy, jak wygląda PIT 2026 rozliczenie krok po kroku.

Terminy i formularze w rozliczeniu PIT za 2025 rok

Roczne zeznanie podatkowe za 2025 rok należy złożyć do 30 kwietnia 2026 roku. Ta data dotyczy zarówno pracowników, jak i zleceniobiorców rozliczających się na formularzu PIT-37 czy przedsiębiorców składających PIT-36 lub PIT-36L. Przekroczenie terminu skutkuje naliczeniem odsetek za zwłokę, a przy dłuższym opóźnieniu — także potencjalnym postępowaniem karnoskarbowym.

Usługa Twój e-PIT, dostępna w systemie e-Urzędu Skarbowego, automatycznie przygotowuje wstępne zeznanie na podstawie danych od płatników. Jeśli w terminie nie złożymy ani nie odrzucimy przygotowanego przez urząd formularza, zostaje on zaakceptowany z dniem 30 kwietnia 2026. To wygodne rozwiązanie, ale ma istotne ograniczenie — urząd skarbowy nie uzupełni za nas ulg, do których mamy prawo. Kwota wolna od podatku, ulga na dziecko czy ulga rehabilitacyjna muszą być wprowadzone samodzielnie.

Który formularz wybrać: PIT-37 czy inne zeznania

Formularz PIT-37 przeznaczony jest dla podatników uzyskujących przychody za pośrednictwem płatnika — czyli pracowników etatowych, zleceniobiorców i osób pobierających emerytury lub renty. To najczęściej wybierany formularz w Polsce, obejmujący co roku kilkanaście milionów zeznań.

PIT-36 składają osoby prowadzące działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych, a także te, które uzyskały przychody z zagranicy lub z najmu prywatnego rozliczanego według skali. PIT-36L dotyczy przedsiębiorców wybrających podatek liniowy. Jeśli uzyskaliśmy dochody z kilku źródeł — np. z etatu i najmu — może być konieczne połączenie formularzy lub wybór odpowiedniego do sytuacji.

Wspólne rozliczenie małżonków — kiedy się opłaca

Małżonkowie, którzy pozostawali w związku małżeńskim i we wspólności majątkowej przez cały 2025 rok, mogą złożyć wspólne zeznanie podatkowe. Mechanizm polega na zsumowaniu dochodów obojga, podzieleniu przez dwa i dwukrotnym obliczeniu podatku — co w praktyce przenosi część dochodu wyżej zarabiającego małżonka do niższego progu podatkowego lub pod kwotę wolną.

Opcja ta jest szczególnie korzystna, gdy dochody małżonków są mocno zróżnicowane — np. jedno z nich zarabia powyżej progu 120 000 zł, a drugie pozostaje na urlopie wychowawczym lub zarabia znacznie mniej. Szacunkowy zysk może wynieść kilka tysięcy złotych rocznie przy odpowiednim układzie dochodów.

Kwota wolna od podatku i progi podatkowe w 2026 roku

Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł i obowiązuje od 2022 roku bez zmian. Oznacza to, że podatnik, którego roczny dochód nie przekracza tej wartości, nie zapłaci podatku dochodowego od osób fizycznych. W praktyce kwota wolna przekłada się na kwotę zmniejszającą podatek wynoszącą 3 600 zł rocznie (30 000 zł × 12%), którą odejmujemy od wyliczonego zobowiązania.

Skala podatkowa pozostaje dwustopniowa:

• Dochód do 120 000 zł — stawka 12% minus kwota zmniejszająca podatek (3 600 zł)
• Dochód powyżej 120 000 zł — 10 800 zł podatku stałego plus 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł
• Danina solidarnościowa w wysokości 4% — dotyczy dochodów przekraczających 1 000 000 zł rocznie i jest rozliczana odrębnym formularzem DSF-1

Progi podatkowe obowiązują od sumy dochodów ze wszystkich źródeł opodatkowanych według skali — dlatego przy kilku równoległych umowach warto pilnować łącznej kwoty i w razie potrzeby złożyć PIT-2 u odpowiedniego pracodawcy lub zleceniodawcy z wyprzedzeniem.

Przy dochodach bliskich granicy 120 000 zł warto dokładnie przeliczyć, czy optymalne jest zmaksymalizowanie odliczeń w tym roku, czy też poczekać na wyższy dochód w kolejnym — różnica w obciążeniu podatkowym między stawką 12% a 32% jest tu szczególnie widoczna.

Ulga na dziecko — zasady i aktualne limity

Ulga na dziecko to jedno z najczęściej stosowanych odliczeń w Polsce. Przysługuje rodzicom, opiekunom prawnym i rodzinom zastępczym wychowującym dzieci małoletnie, a także dzieci do 25. roku życia uczące się i nieprzekraczające limitu dochodów własnych.

Kwoty ulgi za 2025 rok (rozliczane w zeznaniu za 2025 rok):

• Na pierwsze dziecko: 1 112,04 zł rocznie (92,67 zł miesięcznie)
• Na drugie dziecko: 1 112,04 zł rocznie
• Na trzecie dziecko: 2 000,04 zł rocznie (166,67 zł miesięcznie)
• Na czwarte i każde kolejne: 2 700,00 zł rocznie

Ulga na pierwsze dziecko obowiązuje przy spełnieniu kryterium dochodowego: dla rodziców samotnie wychowujących dziecko limit wynosi 56 000 zł dochodu rocznie, dla małżonków i rodziców wychowujących wspólnie — 112 000 zł. Od drugiego dziecka limit dochodowy nie obowiązuje.

Jeśli kwota ulgi przekracza należny podatek, przysługuje nam zwrot — ale tylko do wysokości zapłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Aby go otrzymać, dołączamy do zeznania formularz PIT/O z wypełnionymi danymi dzieci i informacją o liczbie miesięcy, przez które wychowywaliśmy każde z nich.

Ulga rehabilitacyjna — kto może skorzystać i co odliczyć

Ulga rehabilitacyjna przysługuje osobom posiadającym orzeczenie o niepełnosprawności (lub ich opiekunom podatkowym) i obejmuje wydatki na rehabilitację oraz ułatwienie wykonywania czynności życiowych. To odliczenie od dochodu, a nie od podatku — co oznacza, że rzeczywiste zmniejszenie zobowiązania zależy od tego, w którym progu podatkowym się znajdujemy.

Wydatki z limitem i bez limitu

Ustawa o podatku dochodowym rozróżnia dwa rodzaje wydatków rehabilitacyjnych. Wydatki bez limitu można odliczać w pełnej, udokumentowanej wysokości. Obejmują m.in. zakup i naprawę indywidualnego sprzętu rehabilitacyjnego (np. wózka inwalidzkiego, protezy, aparatu słuchowego), opłacenie zabiegów rehabilitacyjnych przepisanych przez lekarza czy adaptację mieszkania do potrzeb osoby niepełnosprawnej.

Wydatki z limitem odlicza się do określonej kwoty, niezależnie od rzeczywistych kosztów. Obowiązujący limit wynosi 2 280 zł rocznie i dotyczy m.in. używania samochodu osobowego na dojazdy na zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Co istotne, w tym przypadku nie trzeba gromadzić paragonów ani faktur — wystarczy oświadczenie o poniesieniu wydatku, choć urząd skarbowy może w toku kontroli poprosić o dokumentację potwierdzającą fakt odbywania zabiegów.

Warunki formalne przy uldze rehabilitacyjnej

Osoba korzystająca z ulgi musi posiadać aktualne orzeczenie o niepełnosprawności — wydane przez odpowiedni organ, np. powiatowy zespół ds. orzekania. Opiekun odliczający wydatki poniesione na rzecz niepełnosprawnego członka rodziny musi wykazać, że dochód tej osoby nie przekroczył 16 061,28 zł w roku podatkowym (wartość za 2025 rok — sprawdzaj aktualne obwieszczenia Ministra Finansów).

Wszystkie dokumentujące wydatki faktury i rachunki należy przechowywać przez 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin złożenia zeznania. Organy podatkowe mogą weryfikować zasadność odliczeń w ramach czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej.

Inne ulgi i odliczenia warte uwagi w zeznaniu za 2025 rok

Poza opisanymi wyżej ulgami istnieje kilka innych odliczeń, które przy spełnieniu warunków mogą znacząco obniżyć zobowiązanie podatkowe lub zwiększyć kwotę zwrotu.

Ulga termomodernizacyjna obejmuje wydatki poniesione na modernizację energetyczną budynku jednorodzinnego stanowiącego własność lub współwłasność podatnika. Roczny limit odliczenia to 53 000 zł na jednego podatnika — przy wspólnym rozliczeniu małżonkowie mogą odliczyć do 106 000 zł łącznie. Dotyczy m.in. zakupu i montażu pompy ciepła, fotowoltaiki, ocieplenia przegród czy wymiany źródła ciepła spełniającego normy ekoprojektu.

Ulga na IKZE (indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego) pozwala odliczyć od dochodu wpłaty na to konto do limitu 9 388,80 zł dla osób zatrudnionych i 14 083,20 zł dla prowadzących działalność (wartości na 2025 rok, waloryzowane corocznie). To narzędzie jednocześnie budujące oszczędności emerytalne i obniżające bieżące zobowiązanie podatkowe.

Ulga dla młodych zwalnia z podatku dochodowego przychody do 85 528 zł rocznie dla osób, które nie ukończyły 26. roku życia i uzyskują je z tytułu stosunku pracy, zlecenia lub praktyki zawodowej. Zwolnienie jest stosowane automatycznie przez płatnika, ale przy składaniu zeznania warto zweryfikować, czy zostało prawidłowo uwzględnione — błędy zdarzają się przy zmianie pracodawcy w ciągu roku.

Ulga na internet pozwala odliczyć do 760 zł rocznie z tytułu wydatków poniesionych na dostęp do sieci. Można z niej skorzystać tylko przez dwa kolejne lata podatkowe — więc jeśli stosowaliśmy ją po raz pierwszy za 2024 rok, zeznanie za 2025 rok jest ostatnim, w którym możemy ją ująć.

Każdą z tych ulg wykazujemy na załączniku PIT/O dołączanym do głównego formularza zeznania. Przed wysłaniem zeznania warto sprawdzić, czy system e-PIT uwzględnił te odliczenia — automatyczne uzupełnienie działa jedynie dla ulgi dla młodych i kwoty wolnej, pozostałe wymagają ręcznego wprowadzenia danych.

Jeśli po zsumowaniu wszystkich odliczeń okazuje się, że przysługuje nam zwrot nadpłaty, urząd skarbowy ma 45 dni na jego realizację w przypadku zeznań złożonych elektronicznie (3 miesiące przy zeznaniach papierowych). Podając numer rachunku bankowego już w samym formularzu, możemy przyspieszyć wpływ środków — i uniknąć sytuacji, w której urząd przesyła przekaz pocztowy na nieaktualny adres.